پایان نامه تحلیل عوامل موثر بر ازدواج سفید و خیانت زناشویی در یزد: نقش کارکردهای خانواده، سبک‌های مقابله‌ای و عملکرد جنسی

امروزه، سازماندهی زندگی جنسی افراد در جوامع مختلف، اشکال گوناگونی به خود گرفته است. این تفاوت‌ها، ناشی از نگرش‌های متفاوت فرهنگی، مذهبی و اجتماعی جوامع مختلف به رفتار جنسی است. در ایران، با توجه به ارزش‌ها و قوانین موجود، رابطه جنسی تنها در چارچوب ازدواج مجاز شمرده می‌شود. با این حال، تغییر در نگرش نسبت به رفتار جنسی، نکته‌ای مشترک بین جوامع مختلف است (ذوالفقاری و رمضانی، 1395).

میزان این تغییرات در ایران مشخص نیست، اما نیاز جنسی در جامعه ایرانی، به دلیل جوان بودن جمعیت و افزایش سن ازدواج، بیش از پیش نمایان شده است. همسو با سایر جوامع، ارزش‌ها و ارزش‌های جنسی در ایران نیز دستخوش تغییرات شده‌اند. تاثیر رسانه‌ها، ماهواره، کاهش نرخ ازدواج و افزایش آمار طلاق، همگی سبب شده‌اند تا به ارضای نیاز جنسی، به گونه‌ای متفاوت از گذشته نگریسته شود.

ازدواج سفید و خیانت زناشویی: چالش‌های نوظهور در جامعه ایران

ازدواج سفید، نوعی همزیستی خارج از چارچوب ازدواج سنتی است که امروزه در بسیاری از نقاط جهان رواج یافته است. رشد روزافزون این پدیده در شهرهای بزرگ ایران، با توجه به غیرقانونی و غیرعرفی بودن آن، توجه بسیاری را به خود جلب کرده است. اولین واکنش‌ها به این سبک زندگی در سال 1388، در قالب طرح امنیت اجتماعی نیروی انتظامی برای ساماندهی خانه‌های مجردی در تهران بروز کرد (سهراب‌زاده و همکاران، 1396).

اگرچه ازدواج می‌تواند فرصت‌های رشدی مانند مصاحبت و حمایت را فراهم کند، اما این امر همیشگی نیست (کیلاوی و دیگران، 2017). با وجود انتظار جامعه برای وفاداری جنسی و عاطفی در روابط متعهدانه، خیانت زناشویی همچنان رخ می‌دهد. تحقیقات نشان می‌دهد که تفاوت‌های جنسیتی در نحوه تفکر درباره روابط وجود دارد (پترسون و هاید، 2010) و جنسیت، به عنوان یکی از عوامل پیش‌بینی‌کننده خیانت زناشویی مورد بررسی قرار گرفته است (آتکینز و دیگران، 2001).

تحقیقات سنتی نشان می‌دهند که مردان بیشتر از زنان درگیر خیانت زناشویی می‌شوند (اسمیت، 2006)، اما پژوهش‌های جدیدتر حاکی از کاهش شکاف جنسیتی در این زمینه هستند (مونش، 2012). دلایل خیانت زناشویی متنوع است و شامل انتقام، فرار از کسالت، کسب احترام، احساس جوانی، احساس درک شدن، تجربه همنشینی، ارتقاء اعتماد به نفس و تحریک ذهنی می‌شود (گلاس و رایت، 1992؛ افشاری کاشانیان و همکاران، 1398).

نقش خانواده و سبک‌های مقابله‌ای در گرایش به ازدواج سفید و خیانت

خانواده، به عنوان یک واحد اجتماعی، نقش مهمی در حمایت مالی، مراقبت فیزیکی، و ایجاد محیط امن و مطمئن برای اعضا دارد. کارکردهای روانشناختی خانواده ایرانی، برآمده از فرهنگ ایرانی، در طول زمان دچار تحولات زیادی شده است که نمودهای بیرونی آن در افزایش طلاق، کشمکش‌های خانوادگی، خیانت و سایر آسیب‌ها قابل مشاهده است (کیمیایی و همکاران، 1391).

سبک‌های مقابله‌ای نیز به عنوان عوامل آشکارکننده ویژگی‌های فردی و اختلافات بین افراد، نقش مهمی در این زمینه ایفا می‌کنند. استفاده نامناسب از سبک‌های مقابله‌ای می‌تواند منجر به افزایش استرس، اضطراب و ناتوانی در برقراری ارتباط با همسر شود (بیژنی و همکاران، 1400).

عملکرد جنسی: نقش واسطه‌ای در روابط زناشویی

عملکرد جنسی، به عنوان یک عامل میانجی، می‌تواند در رابطه بین کارکردهای روانشناختی خانواده، سبک‌های مقابله‌ای و گرایش به ازدواج سفید و خیانت زناشویی موثر باشد. اختلال در عملکرد جنسی زوجین می‌تواند بر سلامت خانواده تاثیر گذاشته و منجر به بروز مشکلاتی مانند خیانت زناشویی شود (علی‌اکبری دهکردی، 1392).

هدف پژوهش:

پژوهش حاضر با هدف بررسی “پیش‌بینی گرایش به ازدواج سفید و خیانت زناشویی بر اساس کارکردهای روانشناختی خانواده ایرانی، سبک‌های مقابله‌ای و نقش واسطه‌ای عملکرد جنسی در بین زوجین شهر یزد” انجام شده است.